स्याङ्जा ।
स्याङ्जाका एक किसानले उत्पादन गरेको कफीको बीउ अन्तरिक्षको सयर गरेर पुनः गाउँकै माटोमा फर्किएको छ । पुतलीबजार नगरपालिका ११ मायाटारीका बोधराज अर्यालले उत्पादन गरेको अरेविका जातको कफीको बीउ जापान हुँदै अन्तरिक्ष पुगेर करिब १ वर्षपछि पुनः स्याङ्जा आइपुगेको हो ।
अर्यालको फाम्र्स प्यासन ब्रान्डको कफीको बीउ नेपालकै इतिहासमा पहिलो पटक अन्तरिक्ष पुगेर फर्किएको बताइएको छ । अर्यालले २०८२ वैशाखमा जापान पठाएको बीउ सोही वर्षको साउनमा अन्तरिक्षतर्फ प्रस्थान गरेको थियो । अन्तरिक्षमा करिब ८ महिना रहेपछि गत चैत १५ गते यो बीउ नेपाल आइपुगेको हो ।
जापानको ताकुशिमा विश्वविद्यालयले विशेष अनुसन्धानका लागि यो कफीको बीउ अन्तरिक्ष पठाएको थियो । हाइड्रोजन बेलुनमार्फत पठाइएको बीउ करिब २७ किलोमिटर उचाइसम्म पुगेको र त्यहाँ ३ घण्टा रहेर पुनः पृथ्वीमा फर्किएको थियो । कृषकका छोरा उबित अर्यालका अनुसार नेपालको झण्डासहित बीउ अन्तरिक्ष पठाइएको थियो ।अन्तरिक्षबाट फर्किएको बीउलाई अर्यालले वैशाख ५ गते स्याङ्जाकै करेन्डाडाँ नर्सरीमा रोपेका छन् ।
अन्तरिक्षमा माइनस २८.१ डिग्री सेल्सियस तापक्रमसम्म पुगेको यो बीउ पृथ्वीमा रोप्दा कस्तो परिवर्तन आउँछ भन्ने अध्ययनको मुख्य विषय रहेको बोधराज अर्यालले बताए । अन्तरिक्षको न्यून गुरुत्वाकर्षण र फरक वातावरणले बीउको संरचना, विकास प्रक्रिया र उत्पादन क्षमतामा कस्तो फेरबदल ल्याउँछ भन्ने हेर्न खोजिएको हो, उनले भने ।
अन्तरिक्षमा रातो चेरी, पार्चमेन्ट र ग्रीन बिन गरी तीन प्रकारका २० ग्राम कफीको बीउ पठाइएको थियो । अहिले नर्सरीमा पार्चमेन्ट कफीको बीउ मात्र उमार्न राखिएको छ भने रातो चेरी र ग्रीन बिनलाई प्रदर्शनीका रूपमा राखिने अर्यालले जानकारी दिए ।नर्सरीमा रोपिएको बीउ ६० दिनभित्र उम्रने अपेक्षा गरिएको छ । उम्रिएका बिरुवालाई पछि छुट्टै बगैंचा बनाएर रोप्ने तयारी भइरहेको छ । बोधराज अर्याल विगत १०
१२ वर्षदेखि वार्षिक करिब १ टन कफी जापान निर्यात गर्दै आएका छन् । उनले आफ्नै फार्मको उत्पादन र अन्य किसानबाट खरिद गरी कफी निर्यात गर्ने गरेको बताए । अन्तरिक्षको यात्रा गरेर फर्किएको यो बीउको वृद्धि, स्वाद र उत्पादनमा आउने फरकले नेपाली कफीको ब्रान्डिङमा थप सहयोग पुग्ने विश्वास गरिएको छ ।
